taraftarium24

totobo

Nobel Armağanlı biyofizikçi duyurdu: Sona gelindi!

online radyo dinle

Nobel Armağanlı biyofizikçi duyurdu: Sona gelindi!

Nobel Armağanlı biyofizikçi duyurdu: Sona gelindi!

İsrail asıllı ABD’li biyofizikçi Michael Levitt, global çapta sıhhat bunalımına yol açan korona salgını için umut veren açıklamalar yaptı.

 

 

Nobel Armağanlı biyofizikçi Çin’deki enfeksiyon sayılarının azalmasının, “pandeminin sonunun yaklaştığına” işaret ettiğini belirtti.

Independent Türkçe’nin Jerusalem Post’tan aktardığı habere nazaran Levitt, koronavirüs salgının Çin’de yavaşladığını ve kişilerin çoğunluğu için bir tehdit oluşturmayacağını öne sürdü.

 

 

Michael Levitt, 2013 Nobel Kimya Armağanı’na layık görülen üç bilim kişisinden biriydi. Araştırmacılar “karmaşık kimyasal sistemler için çok ölçekli modellerin geliştirilmesi” konusunda çalışıyordu. Her ne kadar bilirkişilik yeri epidemiyoloji olmasa da, Levitt şubatta virüsün yayılmasının yavaşlayacağını yanlışsız biçimde iddia ederek, tecritten etkilenenlere umut vermişti.

Gelgelelim Levitt olağan bir varsayımda bulunmak noktasına Calcalist’te yayımlanan röportajda yaptığı karmaşık hesaplamaları anlatmıştı. 

ÇİNLİ MESLEKTAŞLARINA DESTEK EMELIYLE MUHABEREYE GEÇTİ

Levitt’in eşi Shoshan Brosh’un Çin sanatı üzerine çalışma yapıyor olması çiftin tertipli olarak ABD, İsrail ve Çin arasında seyahat ettiği manasına geliyor. Koronavirüs Çin’in Hubey ortamını tesiri altına aldığında Levitt, Çinli meslektaşlarına destek gayesiyle muhabereye geçti.

“VERİLERE DERİNLEMESİNE BAKMAYA KARAR VERDİM”

Levitt, “Durumlarının ne kadar karmaşık olduğunu anlattıklarında, bir sonuca ulaşmak umuduyla datalara derinlemesine bakmaya karar verdim” dedi.

Hubei ortamında enfeksiyona yakalananların nispeti her gün yüzde 30 artıyordu, bu ürkütücü bir istatistikti. Grip bilirkişisi değilim ama sayıları tahlil edebilirim ve bu üstel büyüme.

Virüsün yayılma suratı tıpkı orantıda devam ettiğinde, tüm yerküre 90 gün içinde enfekte olabilirdi. Fakat Levitt, sayıları işlemeye devam etti ve örüntünün değiştiğini fark etti. 1 Şubat’ta istatistiklere birinci baktığında Hubey yerinde günde bin 800 yeni vaka ortaya çıkıyordu. 6 Şubat’ta bu sayı günde 4 bin 700 vakaya ulaştı.

Lakin 7 Şubat’ta durum değişti. Levitt, “Yeni enfeksiyonların sayısı lineer olarak düşmeye başladı, durmadı” sözlerini kullandı.

“PANDEMİYE ÂLÂ BİR VARSAYIM YAPMAYA IMKAN TANIYORDU”

Bir hafta sonra, meyyit sayılarında da birebiri oldu. Eğrideki bu dramatik değişim medyan noktasına işaret ediyordu ve pandeminin ne hengam sona ereceğine dair daha uygun bir kestirim yapmaya imkan tanıyordu. Buradan hareketle, Çin’in bütününde iki hafta içinde durumun güzelleşeceği sonucuna vardım. Ve şu an katiyetle çok daha az sayıda yeni enfeksiyon mevcut.

Levitt eğilimi azalan getiri orantılarına benzetti: Şayet bir kişi tasarrufunda bir numara gün yüzde 30 nema alırsa, 2. gün yüzde 29 ve bu türlü devam eder ve “nihayetinde çok çokça kazanamayacağını anlarsın”.

Emsal biçimde Çin’de yeni vakaların bildirimi devam etse de, Levitt’e nazaran bunlar erken evrelerinde bildirilenlerin bir kısmını temsil ederler.

Getiri nispeti düşmeye devam etse de para kazanırsınız. Yatırdığınız kısım azalmaz yalnızca daha yavaş büyümeye devam eder. Illetler laf konusu olduğunda, bu kişileri çok korkutuyor zira her gün yeni vakalar duymaya devam ediyorlar. Ama gerçek şu ki enfeksiyon orantısı yavaşlıyor ve bu da pandeminin sonunun yakın olduğu manasına geliyor.

“MART’IN AHIR ÇİN’DEN KAYBOLACAK”

Olguları daha ileriye taşıyarak, Levitt virüsün Çin’de muhtemelen Mart’ın ahir kaybolacağını varsayım ediyor.

Levitt, “Üstel büyüme modellerinde, yeni kişilerin her gün enfekte olabileceğini varsayarsınız, zira yeni kimselerle görüşmeye devam edersiniz. Ancak kendi çevre muhitinizi düşünürseniz, aslında her gün birebir beşerlerle görüşüyorsunuz. Yeni kişilerle toplu taşımada karşılaşabilirsiniz” dedi.

Gelgelelim Levitt’e nazaran karantina ve toplumsal teması azaltmak sonucu etkileyen tek faktör değil. Virüsün birinci kere ortaya çıktığı Vuhan’da, teorik olarak bütün nüfus enfekte olma riskiyle karşı karşıyayken nüfusun sırf yüzde 3’ü virüsten etkilendi.

Öte yandan Levitt öteki devletlerde virüsün ne hengam yavaşlayacağına dair rastgele bir iddiada bulunmadı. Levitt’in hesaplamalarına nazaran, Çin vaka sayılarının sıfır olacağı noktaya yaklaştı. Güney Kore de medyan noktasının çoktan geçti ve yeni vakaların nispetinde azalma görmeye başlayacak.

Levitt, İtalya’da irtihal orantılarının yüksek olmasını yaşlı kişilerin nüfusun değerli bir kesitini oluşturmasından kaynaklandığını belirtti.

3 Beğen

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir