taraftarium24

Balkan Savaşı’nda şehit edilen 30 ere ilişkin toplu mezar

online radyo dinle

Balkan Savaşı’nda şehit edilen 30 ere ilişkin toplu mezar

Balkan Savaşı’nda şehit edilen 30 ere ilişkin toplu mezar

İstanbul Arkeoloji Müzeler Müdüriyeti tarafından ortamda yapılması planlanan “Şehitlik Müzesi” girişimi öncesinde yapılan kazılarda 30 askerin mezarına ulaşıldı. Elbiseleri ile gömülen şehitlerin üzerlerinden çıkan Osmanlı mühürlerinden 5’inin isimleri tespit edildi.  İstanbul Arkeoloji Müzeler Yöneticisi Rahmi Asal, “İstanbul Arkeoloji Müzesinin bu birinci şehitlik kazısında savaş kıyafetleriyle, kuşaklarında yemek kaşıkları, keseleriyle gömülmüş şehitlerimizi bulduk.” dedi.

Bu arada kazılar sırasında Balkan savaşı ve 2. Yerküre savaşı devrinden kalan kalıntıların yanı sıra, prehistorik (tarih öncesi) periyoda ilişkin bir ok ucu, Bizans periyoduna ilişkin amfora kulpları da ortaya çıkarıldı.

BİR GECEDE 657 ASKERİ ŞEHİT ETTİLER

1912’deki Balkan Savaşı’nda Osmanlı Devleti, ayaklanan Bulgaristan, Yunanistan, Sırbistan ve Karadağ devletlerine karşı savaşa girdi. Düşman Çatalca’ya kadar ilerlerken, devletin her mahallinden gelen erler onları durdurmak için savaşmaya başladı. Bu küme içinde bulunan ve  Alanya’dan yola çıkan erlerimiz de günlerce yollarda yürüyüp cephedeki erlere katıldı. 86. Alay’a bağlı Alanyalılardan oluşan Alaiye (Alanya) Redif Taburu düşmanı püskürtüp Dağyenice köyü civarında mevzilerde konuşlanarak dinlenmeye başladı. Mevzilere sızan Bulgar erleri, Alaiye Taburu’na saldırarak bir gecede 657 askeri şehit etti. 1912 yılının 17 Kasım gecesi yaşanan bu acı hadiseden sonra bu tepe ‘Alaiye Şehitliği’ olarak kayıtlara geçti.

ŞEHİTLİK MÜZESİ PRODÜKSIYONU ÖNCESİNDE YAPILAN KAZILARDA ORTAYA ÇIKTI

İstanbul Valiliği Yatırım İzleme Uyum Kısmı tarafından yere bir “Balkan Şehitliği Müzesi” yapılması planı gereği, İstanbul 1 Numaralı Kültür ve Tabiat Varlıkları Muhafaza nahiye şurasından müsaade alınarak İstanbul Arkeoloji Müzeler Müdüriyeti tarafından yaklaşık bir yıl evvel çalışma başlatılmıştı. İstanbul Arkeoloji Müzelerinde çalışan  Antropolog Yusuf Çurku ve Antropolog Gökhan Yıldırım tarafından yürütülen çalışma sonucu önce  Alaiye Şehitlik anıtının bulunduğu ortam incelendi gelgelelim bir şey bulunamadı. Bunun üzerine anıtın etrafında bulunan ortamda kazı başlatıldı. Çalışmalarda çok kısa vade sonra savaş kıyafetleriyle gömülmüş şehit mezarları bulunmaya başlandı.

16’SI TOPLU MEZARA GÖMÜLEN 30 ŞEHİT BULUNDU

İstanbul Arkeoloji Müzeler Müdüriyeti tarafından yürütülen çalışmalarda bugüne kadar 30 şehit mezarı bulunduğu öğrenildi. Şehitlerin 16’sının toplu bir mezara gömüldüğü, gayrı mezarların ise tekil  olduğu belirtildi. Şehitlerden geçmişe kalanlar müzeler müdüriyeti görevlilerince tasnif edildi. Bu bulgular arasında subay mühürleri çok sayıda üniforma düğmesi ile kemer, kayış tokaları, 1 adet pusula, çok sayıda tütün tabakası ile sigara ağızlığı,  süngüler, çok sayıda ayna, 2 adet yüzük de var.

ÜZERLERİNDEN ÇIKAN OSMANLI MÜHÜRLERİNDEN İSİMLERİ TESPİT EDİLDİ

Üniformaları ile gömüldükleri anlaşılan şehitlerden geçmişe kalanlar kimilerinin isimlerinin tespit edilmesini de sağladı. Yaka numaralarından 86.Alayın subayları olduğu öğrenilen şehitlerden 5’inin üzerinden çıkan mühürlerden de isimlerine ulaşıldı. “Mehmet Nuri”, “Necmettin” ve “Osman Binveli”‘nin birliklerinde subay oldukları düşünülüyor. Başkalarından biraz uzağa gömülen iki şehidin ise Osmanlı ordusunda, Bulgarlarla savaşan gayrimüslim Daniel ve Avedis isimli subaylar olduğu belirlendi.

KAZIDA BULUNAN PATLAMAMIŞ TOP MERMİLERİ İMHA EDİLDİ

Şehit mezarlarının bulunduğu sahanın acilen yakınında kazılar sırasında bulunan binlerce mermi, yüzlerce top mermisi, şarjörler, kılıçlar, pusulalar,  er mataraları, top arabası tekerlekleri ve çok sayıda şarapnel kesimi ise kesimde çok büyük bir savaşın yaşandığını gösteriyor. Patlamamış halde bulunan  top mermileri İstanbul Arkeoloji Müzeleri yetkilileri tarafından imha edilmek üzere askeri yetkililere teslim edildi.

İSTANBUL ARKEOLOJİ MÜZELER YÖNETICISI: “İLK SEFER ŞEHİTLİKTE KAZI YAPTIK”

İstanbul Arkeoloji Müzeler Müdürü  Rahmi Asal, şunları söyledi:

“Bu meydanda bir şehitlik kompleksi yapılması planlandı. Şehitlik olması nedeniyle kazı çalışmalarının bizim tarafımızdan yapılması istendi. Biz de yaklaşık bir yıl evvel ortamda çalışmaya başladık. Girişimin müze meydanı olarak ayrılan kısmında yaptığımız çalışmalarda yüzeyin 50-60 cm altında şehit mezarları bulmaya başladık. Burada yekunda 30 şehidimizin mezarı tespit edildi. 16 tanesi toplu gömülmüş, sairleri ise tekil gömüler halinde. Bulduğumuz şehitlerden ikisi Daniel ve Avedis isimli iki gayrimüslim Türk subayı. Ayrıyeten 3 Müslüman olan 3 Türk subayı isimlerini üzerlerinden çıkan Osmanlı mühürlerinden tespit edildi. Bunlar 86.Alayın erleri, Erlerin ne halde öldükleri cihetinde çalışmalar devam ediyor. Şehitlerimiz üzerlerindeki kıyafetler ve kişisel eşyaları velev üzerlerindeki mühimmatlarıyla birlikte gömüldüğünü gördük. Arkeoloji Müzeler müdüriyeti olarak daha evvel arkeolojik ortamlarda kazılar yapıyorduk. Bu bizim bir şehitlikte yaptığımız birinci kazı.”

ÇATALCA KÜLTÜR VE TURİZM DERNEĞİ LIDERI: “ŞEHİTLERİMİZİN BULUNMASI ÇOK SEVİNDİK”

Öte yandan Çatalca Kültür ve Turizm Derneği Lideri Ahmet Rasim Yücel de “Çatalca’da yaşanan savaşlar tahminen de Türk ulusunun geleceğinde değerli bir taraf tutmuştur. 1912 yılı Balkan Savaşlarında şayet başarılı olunmasıydı, İstanbul tahminen de bütün Türkiye işgal edilecekti. Her yıl 17 Kasım’da burada merasimler yaparak şehitlerimizi anıyor ve dua ediyorduk. Lakin bulunmuş bir mezar yoktu. İstanbul Valiliğine şükranlarımızı sunuyoruz. İstanbul Arkeoloji Müzeleri ile birlikte bu kazıyı yaparak şehitlerimizin naaşlarının ortaya çıkmasını sağladılar. Burada yapılacak olan ‘Balkan Şehitleri Müzesi’ için çalışmaların bir an evvel başlamasını istiyoruz.” dedi.

TARİH ÖNCESİ PERIYOTTAN KESIMLER DA BULUNDU

Öte yandan kesimde yapılan kazılar sırasında ise topraktan adeta tarih fışkırdı. 1912 Balkan Savaşı kalıntılarının haricinde, 2. yerküre savaşı sırasında yapılan “Çakmak” hattının bir kısmının de ortaya çıkarıldığı belirtildi. Ortamda başkaca prehistorik periyoda ilişkin bir adet ok ucu, Bizans periyoduna ilişkin 1 kandil, tekrar Bizans periyoduna ilişkin pithos modülleri, kap dipleri ve amfora  kulplarının da bulunduğu öğrenildi.

2 Beğen

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir